Zwierciadło Saskie (Sachsenspiegel)

Zwierciadło Saskie (Sachsenspiegel) stanowiło niezwykle popularny zbiór prawa używany w średniowieczu oraz okresie nowożytnym do końca XVIII i pocz. XIX w. Powstał on w I poł. XIII w (1215-1235). Jego autorem był ławnik sądowy Eike von Repkow (1180?-1233?). 

Zbiór dotyczył prawa ziemskiego i lennego, w tym prawa karnego oraz procesowego. Był on również używany wraz z Weichbildem magdeburskim w prawie miejskim. 

Dzięki systematycznemu układowi oraz zawartości merytorycznej, w szybkim czasie Zwierciadło Saskie stało się podstawowym źródłem prawa dla terenów, gdzie obowiązywało prawo saskie. Tworzone były również jego lokalne przeróbki jak np. prawo ziemskie wrocławskie z 1356 r. czy księga prawna Środy Śląskiej z ok. 1335 r. W średniowiecznej Polsce popularne były łacińskie wersje Zwierciadła autorstwa Konrada z Opola (1272-1292) oraz Konrada z Sandomierza (ok. 1359). W 1535 r. swojej edycji łacińskiej opatrzonej glosą dokonał krakowski prawoznawca Mikołaj Jaskier. Natomiast w 1581 r. lwowianin Paweł Szczerbic opublikował polskie tłumaczenie zbioru. 

W zakresie prawa karnego sądy posługujące się prawem magdeburskim powoływały się zarówno na Zwierciadło Saskie, jak i Weichbild.

  • Lokalizacja: Biblioteka Uniwersytetu Wrocławskiego, Oddział Rękopisów; dostęp online w Bibliotece Cyfrowej Uniwersytetu Wrocławskiego: https://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/doccontent?id=48541 [dostęp 10.09.2023 r.]
  • Okres chronologiczny: Średniowiecze/Nowożytność
  • Typ zabytku: Rękopis
  • Stan zachowania: Dobry
  • Surowiec: Papier, pergamin, drewno
  • Funkcja zabytku: Zbiór prawny wykorzystywany w praktyce sądowej
  • Powiązana literatura

    1. Maciejewski T., Historia ustroju i prawa sądowego Polski, Warszawa 2017.
    2. Mikołajczyk M., Proces kryminalny w miastach Małopolski XVI–XVIII wieku, Katowice 2013.
    3. Mikuła M., Prawo miejskie magdeburskie (Ius municipale Magdeburgense) w Polsce XIV - pocz. XVI w. Studium o ewolucji i adaptacji prawa, Kraków 2017.

    Komentarze

    Popularne posty z tego bloga

    Szubienica. Chełmsko Śląskie, gmina Lubawka

    Krzyż kamienny. Damianowice, powiat wrocławski

    Porządek sądów y spraw Mieyskich Prawa Maydeburskiego