Na północ od centrum Krzyżowej (niem. Kreisau) znajduje się wzniesienie, dziś częściowo przekształcone działalnością człowieka. Na mapach przed 1945 r. nosiło ono nazwę Galgenberg , a więc Góra Szubieniczna (dziś Wiatrołom 278 m n.p.m.) i w przeszłości wykonywano tutaj wyroki śmierci. Nie wiadomo jednak w jakiej formie i z jakiego materiału, ani nawet kiedy wzniesiono tutaj szubienicę. Być może nastąpiło to w związku z egzekucją, jaka mogła mieć tutaj miejsce w 1724 r. lub na początku 1725 roku. Znany jest wyrok z 26 września 1724 r. wydany przez Praską Izbę Apelacyjną w sprawie Gottfrieda Seÿboldta (Seibolda), którego skazano na ścięcie mieczem, następnie jego ciało miało zostać umieszczone na kole egzekucyjnym osadzonym na palu, a głowa nabita na żerdź i ustawiona obok niego. Z praktyki z innych ośrodków wiemy, że nawet jeśli egzekucja skazańca nie miała być wykonana na szubienicy, to w praktyce ten obiekt był także wznoszony jako symbol jurysdykcji miejscowego właściciela. Był...

            Kamienny krzyż w Modliszowie (niem. Hohgiersdorf) należy do grupy obiektów zaliczanych do tzw. krzyży z niszą (niem. Nischenkreuz ). W ten sposób wykonane krzyże występują częściej na terenie Niemiec, np. w miejscowości Krausenbechhofen na południe od Bambergu. Natomiast na terenach Polski jest to jedyny, unikatowy przykład, gdzie górna część obiektu została wyposażona we wnękę, w której umieszczano najczęściej obrazek ze sceną Ukrzyżowania lub wizerunkiem świętego, najchętniej św. Barbary jako patronki dobrej śmierci. Wykonany ze zlepieńca krzyż w Modliszowie jak już wspomniano charakteryzuje rzadko spotykaną formą. Jego górna część o wymiarach 47×43 cm (wysokość×szerokość) została ukształtowana w formie nawiązującej do kapliczki. W jej obrębie wykonana została kwadratowa wnęka o wymiarach 27×28 cm zwieńczona ostrym łukiem o wysokości 10 cm. Obramienie wnęki ma szerokość ok. 8 cm, jej głębokość wynosi zaś ok. 5 cm. Pośrodku płask...

          W przeszłości nad wsią Płonina (niem. Nimmersath) górował nie tylko zamek Niesytno, ale również na jednym okolicznym wzniesień stała szubienica. Śladem po jej istnieniu jest nazwa topograficzna na rękopiśmiennej mapie wojskowej z II poł. XVIII stulecia. Zaznaczono na niej Galgenberg (Szubieniczna Góra), wzniesienie doskonale widoczne z drogi łączącej dawniej Bolków z Jelenią Górą, a znajdujące się na północny-zachód od wsi, poniżej wzniesienia Ostnik (545 m n.p.m.). Takie umiejscowienie szubienicy sprzyjało jej widoczności również z zamku, co można potwierdzić jeszcze i dziś. Warto też wspomnieć, że w pobliżu Góry Szubienicznej w Płoninie przebiegała tzw. Droga Złodziejska – Der Diebsweg. Jest kilka prób interpretacji znaczenia tej nazwy, a wyjaśnienie funkcji tego szlaku komunikacyjnego nie jest takie oczywiste. Zdaniem badaczy pomimo niezliczonych prób interpretacji, jest to wciąż nazwa niejasna, określenie, którego pochodzenie nie zostało jeszc...

               Szubienica w Świnach (niem. Schweinhaus) zaznaczana była na wielu mapach, podobnie jak sąsiedni obiekt tego typu w Bolkowie (pow. jaworski). Najprawdopodobniej po raz ostatni zaznaczono ją w 1824 r. na mapie topograficznej Urmesstischblatt, sygnaturką szubienicy o trzech słupach, naniesioną poniżej wzniesienia Galgenberg (Góra Szubieniczna). Jednak jeszcze sześć lat wcześniej, w 1818 r. wspomina się o kamiennej szubienicy – hier steht noch ein steinerner Galgen. Znajdowała się ona na wschód od zamku, z którego doskonale była widoczna. Niestety niewiele wiadomo o jej historii i wykonanych na tym placu kaźni egzekucjach. Zapewne powstała na polecenie panów z rodu von Schweinichen, długoletnich właścicieli pobliskiego zamku. Szubienicę wymieniono w bolkowskich dokumentach w 1694 r., chociaż mogła powstać dużo wcześniej, być może już w XVI stuleciu. Była to murowana konstrukcja z kamienia lub cegły, typowa dla rejonu Śląska, a więc...

          W październiku 1935 r. doszło do interesującego znaleziska przypisanego wówczas do wsi Dankowice. Na wzniesieniu położonym około 1 km na wschód od miejscowości Jordanów Śląski, przy drodze do wsi Siemianów, a dalej do Strzelina (dziś to przedłużenie ul. Suchowieckiej), odsłonięto zalegający na głębokości 0,7 m szkielet ludzki. Grób ten został określony jako tzw. pochówek wampiryczny lub czarownicy, a odkrywcy wydatowali go na okres wczesnego średniowiecza. Należy w tym miejscu zadać pytanie czy słusznie? Archeolodzy są dziś sceptyczni co do interpretacji tego typu odkryć. Niemal wszystkie groby atypowe automatycznie utożsamiane są z mogiłami „wampirów” lub grobami o cechach „antywampirycznych”. Stereotyp ten utrzymuje się zapewne z powodu braku znajomości źródeł pisanych oraz wyników najnowszych badań. Niewątpliwie wpływ na to ma też atrakcyjność tematyczna znaleziska i jego nośność medialna. Z podobnych pobudek znalezisko koło Jordanowa Śląskiego...

          Jeszcze po zakończeniu II wojny światowej w Piotrowicach Świdnickich (niem. Peterwitz) znajdowało się unikatowe urządzenie związane z lokalnym wymiarem sprawiedliwości - był nim drewniany słup uważany za pręgierz. Ponieważ obiekt uchodzi dziś za zaginiony, trudno zweryfikować autentyczność tego zabytku w kontekście wymiaru sprawiedliwości. Zabytek ten jeszcze przed 1945 r. znajdował się w kręgu zainteresowań lokalnych badaczy. Zachował się szereg jego przedstawień uchwyconych na czarno-białych fotografiach. O ile ze względu na materiał w dokumentach dotyczących poszczególnych śląskich wsi znaleźć można informacje o wystawieniu drewnianych pręgierzy, to wyjątkowość zabytku z Piotrowic polegała na tym, że zachowała się po nim całkiem pokaźna archiwalna dokumentacja fotograficzna. Materiałem, który posłużył do jego wykonania był dąb. Dolna partia słupa była cylindryczna, z kolei górna czworoboczna, w której wydrążono otwory, przez które miano przecią...

          Na jednym z okolicznych wzniesień, na północny-wschód od miejscowości stała szubienica. Jej lokalizację zaznaczono na rękopiśmiennej mapie wojskowej autorstwa Christiana von Wredego, oraz na innym dziele kartograficznym pochodzącym z około 1780 r. Skoro obiekt został zaznaczony na wspomnianych mapach wojskowych, możemy przypuszczać, że była to konstrukcja murowana. Zaznaczono go jako budowlę o trzech słupach, co mogło odpowiadać rzeczywistości. Ze względu na brak materiału źródłowego nie można wskazać daty wzniesienia szubienicy.            W dokumentach dotyczących Proboszczowa wielokrotnie poruszano kwestie związane z posiadaniem praw sądowniczych, zarówno wyższego jak i niższego sądownictwa (Ober und Niedergericht) - chodziło o przywilej karania na ciele lub śmiercią skazanego. Już w drugiej połowie XV stulecia Martin von Redern wiódł z sukcesem spór o prawa sądownicze nad swoimi poddanymi z władzami pobliskie...