Posty

Graniczny palimpsest. Znaki graniczne obszarów wsi Łączna i Różana w dawnych dobrach Hochbergów

Obraz
Oznaczenie dawnych dóbr rodu Hochbergów z Książa (Herrschaft Fürstenstein) wokół wsi Łączna (niem. Raspenau) i Różana (niem. Rosenau) leżących w obecnym powiecie wałbrzyskim jest dobrym przykładem „długiego trwania” linii delimitacyjnych oraz zmian i przenikania się form oznaczania granic. Granice tego majątku można rozpatrywać na kilku poziomach. Nie była ona bowiem tylko granicą dóbr należących od 1509 r. do Hochbergów – nowych właścicieli Książa. Przejęcie przez nich podwałbrzyskiego zamku wraz z obiema miejscowościami, świadczy o tym, że związek obu wsi z Książem posiadał proweniencję co najmniej XV-wieczną. Same wsie powstały nieco wcześniej. Łączna po raz pierwszy wzmiankowana została w źródłach w 1302 r., a Różana w 1389 r. Zachodnia i północna cześć granicy tego obszaru stanowiła również granicę między weichbildami bolkowskim i świdnickim, potem aż do 1741 r. bolkowsko-kamiennogórskim i świdnickim. Zarządzeniem króla Prus i nowego władcy Śląska, Fryderyka II, w 1741 r. wp...

Miejsce straceń we wsi Krzyżowa koło Świdnicy

Obraz
  Na północ od centrum Krzyżowej (niem. Kreisau) znajduje się wzniesienie, dziś częściowo przekształcone działalnością człowieka. Na mapach przed 1945 r. nosiło ono nazwę Galgenberg , a więc Góra Szubieniczna (dziś Wiatrołom 278 m n.p.m.) i w przeszłości wykonywano tutaj wyroki śmierci. Nie wiadomo jednak w jakiej formie i z jakiego materiału, ani nawet kiedy wzniesiono tutaj szubienicę. Być może nastąpiło to w związku z egzekucją, jaka mogła mieć tutaj miejsce w 1724 r. lub na początku 1725 roku. Znany jest wyrok z 26 września 1724 r. wydany przez Praską Izbę Apelacyjną w sprawie Gottfrieda Seÿboldta (Seibolda), którego skazano na ścięcie mieczem, następnie jego ciało miało zostać umieszczone na kole egzekucyjnym osadzonym na palu, a głowa nabita na żerdź i ustawiona obok niego. Z praktyki z innych ośrodków wiemy, że nawet jeśli egzekucja skazańca nie miała być wykonana na szubienicy, to w praktyce ten obiekt był także wznoszony jako symbol jurysdykcji miejscowego właściciela. Był...

Przedmioty i narzędzia do rwania ciała skazańca

Obraz
               Rwanie cęgami powodowało trwałe uszkodzenia na ciele skazańca. Był to element obostrzenia kary, który zapisywano już w sentencji wydanego wyroku, wraz z informacją które części ciała skazanego i ile razy kat ma szarpać rozżarzonymi cęgami. Wówczas kaźń rozpoczynała się nie dopiero na miejscu straceń, ale już przed bramą więzienia, na rynku przed wejściem do ratusza lub przy pręgierzu. W Legnicy w grudniu 1624 r. skazańca wleczono od więzienia na rynek, następnie przed ścięciem kat rwał rozżarzonymi cęgami jego palce. Michael Foucault przytacza dokładny opis czynności rwania cęgami, jak i obrażenia, jakie ono powodowało: oprawca, podwinąwszy rękawy wyżej łokci, chwycił za umyślnie narządzone stalowe obcęgi, długie na półtorej stopy, wraził je pierwej w łydkę prawej nogi, potem w udo, zaczem w mięśnie prawego ramienia i przedramienia; na koniec w sutki. Jakkolwiek oprawca silny był i postawny, wiele się natrudził przy wyrywaniu...